Hem anne olan hem de çalışan kadınların büyük çoğunluğunun, “anneliği yeterli düzeyde yapamadıkları” kanısıyla zamanlarının büyük bölümünü “vicdan azabıyla” geçirdikleri belirtildi.
Davranış Bilimleri Enstitüsü Çocuk ve Genç Birimi’nde Klinik Psikolog Şeniz Pamuk, “Çalışan anne olmak” başlıklı yazısında, çalışan annelerin yaşadıkları sorunları dile getirdi. “Eve varınca mutfağa mı girsem, çocuğumla mı ilgilensem” gibi düşüncelerle evine dönen çalışan anne için, iş yorgunluğunun üstüne bir de evde koşuşturmaca başladığına değinen Pamuk, çalışan annenin, hem bütün gün bir işyerinde olmanın hem çocukla ilgilenip, onun bütün ihtiyaçlarını gidermenin hem de ev işlerinin altından kalkmanın bir kişinin tek başına başarabileceği birşey olmadığı bilincinde olması gerektiğini belirtti.
Pamuk, çalışan annenin, “klasik anne” olmadığını, bu nedenle yaşamında öncelik vereceği çocuk, eş, iş, ev gibi alanları saptaması ve bu alanların sıralamasının yapmasının şart olduğunu anlattı. Zamana karşı yarışan çalışan annenin, işleri belli bir öncelik sırası içinde belli zaman dilimleri içine sığdırarak organize etmesi gerektiğini ifade eden Pamuk, şunları kaydetti: “Hem
anne olup hem de çalışan kadın, zamanının büyük bölümünü vicdan azabıyla geçiriyor.
Bu duygunun temelinde çalışan annenin klasik anne gibi davranma içgüdüsü yatıyor.
Oysa çalışan anne olmak yetersiz bir anne olmak anlamına gelmiyor. Herşey çalışan
anne olmanın farklı bir annelik kavramı olduğunu kabul ederek yola çıkmakla
başlıyor. Anne olmayı çok klasik kalıplar içinde tanımlayıp o kalıpları ölçü
almak, çalışan annelerin vazgeçmeleri gereken yanlış inanışların başında
geliyor. Herşeyin mükemmel olması gerekmez. Evin çok temiz olması ya da akşam
yemeklerinin çok düzenli ve çeşitli olması çocuğa ayrılacak zamanın daha az
olması demektir. Yani bir işi mükemmel yapmaya çalışmak, başka birşeyi ihmal etmek
anlamına gelmektedir.”
“Çocuğun Anneye İhtiyacı Var”
Çocuğun annesiyle, annenin de çocuğuyla birlikte olmaya ihtiyacı olduğunu, ancak
annenin aynı zamanda biraz kendisine de zaman ayırması gerektiğini vurgulayan Pamuk,
anneyle çocuk arasında bir kopukluk yaşanmaması için birlikte oldukları saatlerin
nasıl geçirileceğine ilişkin bir program yapmanın en uygun yol olduğunu belirtti.
Programın içinde, “çocukla geçirilecek 30 dakika kadar süren bir özel oyun zamanının
olması gerektiğine” işaret eden Pamuk, oyun zamanının hiç bölünmemesi ve tamamen
çocuk tarafından şekillendirilmesinin önemli olduğuna işaret etti.
Pamuk, çalışan annenin ev işlerinde de başkalarından destek alması gerektiğini
vurgulayarak, “herşeyi ben yapayım” diyen bir kadında bir süre sonra tükenmişlik
hissi ve annelikten zevk alamama duygularının ağır basacağının altını çizdi.
Pamuk, çalışan annelere şu önerilerde bulundu:
- Hayatınızda öncelik vereceğiniz alanları (çocuk, eş, iş, ev gibi) saptayın ve
bu alanları bir öncelik sırasına koyun.
- Anne olmanın, zamanın tümünü çocukla geçirmek ve hayatındaki önemli alanların
hepsinin mükemmel düzeylerde olması gerektiği inanışlarından vazgeçin.
- Çocukla birlikte olunan zamana yönelik olarak önceden bir program yapın ve bir rutin
saptayın. Bu rutine kesinlikle sadık kalın.
- Kendinizin annelik konusunda iyi niyetli ve yeterli olduğunuza inanın.
- Ters giden bir günün sonunda kendinizi suçlamayıp ertesi güne beyaz bir sayfayla başlayın.
